Türkiye'nin birçok yeri deprem kuşağında. Zaman zaman büyük depremler can ve mal kaybına yol açıyor. İlerleyen günlerin işaret ettiği en önemli gerçek ise yeterli tedbirlerin alınmaması.
Depremin Türkiye için ne kadar ürkütücü bir realite olduğunu anlatmak için söylenecek en çarpıcı şey, "Hergün sallanıyoruz, haberiniz yok" olsa gerek. Cumartesi günü merakımdan saydım. Tam tamına 42 sarsıntı yaşamış Türkiye. Cuma günkü sayı ise bundan biraz daha fazla.
Mesela; Hemşin- Rize...
Cuma günü saat 11.54'de 1.8 şiddetinde sallandı. Kimin haberi var? Yada kaç kişinin...
Yine Cuma günü Kütahya-Simav'da 2.3, Emet'te 2.0 şiddetinde sarsıntılar tespit edildi. Gediz'dekinin şiddetiyse 2.8 olarak ölçüldü. Bugün saat 03.12 sıralarında Ankara-Nallıhan sarsıldı, şiddeti ise 2.0'dı. Yozgat-Akdağmadeni Cuma günü 2.7 ile sarsıldığında saatler 04.30'u göstermiş.
Van-Mollakasım ise yine Cuma günü 01.03'de 3.8 şiddetinde sallanmış.
6 Ocak Cumartesi'ye bakalım...
Akdeniz, Tokat, Ege Denizi, Gökova Körfezi, Bandırma, Manisa, Kahramanmaraş, Muğla, Edirne, İstanbul, Eskişehir, Mersin, Bingöl, Bursa, Kastamonu, Adana, Ankara, Gaziantep, Çanakkale hafif sallanmış. Bazılarında ise sarsıntılar orta şiddete yakın...
Türkiye'nin geçmişte yaşadığı ve acı hatıralarla andığımız, 6 ve daha büyük ölçekteki depremleri de anımsamakta fayda var. Tarih, yer ve büyüklükleri şöyle sıralanıyor:
29 Nisan 1903 Malazgirt (Muş) 6.7
9 Ağustos 1912 Mürefte (Tekirdağ) 7.3
4 Ekim 1914 Burdur 6.9
13 Eylül 1924 Horasan (Erzurum) 6.8
22 Ekim 1926 Kars- Ermenistan 6
31 Mart 1928 Torbalı (İzmir) 6.5
18 Mayıs 1929 Suşehri (Sivas) 6.1
7 Mayıs 1930 Türk-İran Sınırı 7.2
4 Ocak 1935 Erdek (Balıkesir) 6.4
19 nisan 1938 Kırşehir 6.6
22 Eylül 1939 Dikili (İzmir) 6.6
27 aralık 1939 Erzincan 7.9
23 Mayıs 1941 Muğla 6
15 Kasım 1942 Bigadiç (Balıkesir) 6.1
20 Aralık 1942 Tokat (Erbaa) 7
20 Haziran 1943 Hendek (Adapazarı) 6.6
27 Kasım 1943 Ladik (Samsun) 7.2
1 Şubat 1944 Gerede-Çerkeş (Bolu) 7.2
25 Haziran 1944 Gediz (Uşak) 6
6 Ekim 1944 Ayvalık (Balıkesir) 6.8
20 Mart 1945 Ceyhan-Misis (Adana) 6
23 Temmuz 1949 Karaburun (İzmir) 6.6
17 Ağustos 1949 Karlıova (Bingöl) 6.7
13 Ağustos 1951 Kurşunlu (Çankırı) 6.9
18 Mart 1953 Yenice (Çanakkale) 7.2
7 Ekim 1953 Kurşunlu (Çankırı) 6
16 Temmuz 1955 Söke-Balat (Aydın) 6.8
20 Şubat 1956 Eskişehir 6.4
25 Nisan 1957 Fethiye-Rodos (Muğla) 7.1
26 Mayıs 1957 Abant (Bolu) 7.1
23 Mayıs 1961 Fethiye-Rodos (Muğla) 6.3
18 Eylül 1963 Çınarcık (İstanbul) 6.3
14 Haziran 1964 Malatya 6
6 Ekim 1964 Manyas (Balıkesir) 7
19 Ağustos 1966 Varto (Muş) 6.9
22 Temmuz 1967 Mudurnu (Adapazarı) 6.8
3 Eylül 1968 Bartın (Zonguldak) 6.5
28 Mart 1970 Alaşehir (Manisa) 6.5
28 Mart 1970 Gediz (Kütahya) 7.2
22 Mayıs 1971 Bingöl 6.8
6 Eylül 1975 Lice (Diyarbakır) 6.6
24 Kasım 1976 Muradiye (Van) 7.5
5 Temmuz 1983 Biga (Çanakkale) 6.1
30 Ekim 1983 Erzurum-Kars 6.9
18 Eylül 1984 Balkaya (Erzurum) 6.4
7 Aralık 1988 Kars-Ermenistan 6.9
13 Mart 1992 Erzincan 6.8
15 Mart 1992 Pülümür (Tunceli) 5.8
6 Kasım 1992 Doğanbey (İzmir) 6
1 Ekim 1995 Dinar (Afyon) 6.1
27 Haziran 1998 Ceyhan (Adana) 6.2
17 Ağustos 1999 Gölcük (Kocaeli) 7.8
12 Kasım 1999 Düzce 7.5
6 Haziran 2000 Orta (Çankırı) 6.1
3 Şubat 2002 Çay-Sultandağı (Afyon) 6.4
27 Ocak 2003 Pülümür (Tunceli) 6.2
1 Mayıs 2003 Bingöl 6.4
8 Mart 2010 Başyurt-Karakoçan (Elazığ) 6.1
23 Ekim 2011 Van 7.2
10 Haziran 2012 Ölüdeniz açıkları (Akdeniz) 6
8 Ocak 2013 Kuzey Ege Denizi 6.2
15 Haziran 2013 Girit Adası-Akdeniz 6.0
28 Aralık 2013 Antalya Körfezi-Akdeniz 6.0
24 Mayıs 2014 Gökçeada açıkları-Ege Denizi 6.5
12 Haziran 2017 Karaburun açıkları-İzmir 6.2
21 Temmuz 2017 Gökova Körfezi-Akdeniz 6.6
***
Görev icabı 1992'deki Erzincan depremini görmüş biriyim. Başka depremleri de...
Erzincan depreminde şehre vardığımda saat 03.00 sularıydı. Karanlık ve hayalet bir kentle karşılaşmıştım. Aracın direksiyonunda titrediğimi hatırlıyorum. Hele o can kayıpları, yıkıntılar...
Allah aynı acıları bu millete ve ülkeye yaşatmasın. Ama...
İş dua etmekle çözülmüyor. Tedbiri alıp, takdiri Allah'a bırakmak gerekiyor. Geçenlerde bir bakan açıklama yapmıştı, "2030'a kadar büyük deprem olacak" diye. İstanbul'da 250 bin konutu değiştirmekle dönüştürülmekle çözüm sağlamak mümkün mü? Bu ülkede çözümü bilen, uygulamaya hazır beyinler var. Olmadı hergün depremle yaşayan Japonya'ya bir ekip gönderip onların yaptıklarını taklit edebilsek işi halldeceğiz.
Deprem ve çözüm işi, siyasi iradeye bırakılmayacak denli önemli bir husus. Devlet politikası olarak çalışılması gerekiyor. Benim gibi nice insan böyle uyarılarda bulunuyor. "Planlayın, depremde can kaybı yaşamayalım" diye. Ama anlaşılan birileri sağır...
Sevgiyle kalın...